Agrest - właściwości, witaminy i zastosowanie (przepisy)
8/1/2019
0
Agrest to owoc, który wielu z nas kojarzy z dzieciństwem, wakacjami u babci i kompotem podawanym do obiadu. Choć kiedyś w Polsce agrest rósł niemal w każdym ogródku i był popularny jak porzeczka, dziś nieco ustąpił miejsca modnym borówkom czy malinom. Niesłusznie – agrest jest owocem nie tylko smacznym, ale i niezwykle wartościowym. Zawiera solidną porcję witamin i minerałów, a jego delikatnie kwaśny smak czyni go idealnym składnikiem domowych przetworów.
Agrest jest bogaty m.in. w witaminę C, błonnik i przeciwutleniacze, dlatego warto, by znów zagościł w naszej kuchni. Świetnie sprawdza się jako baza na dżem z agrestu, kompot czy nalewkę, ale również w wytrawnych sosach do mięs. Agrest można mrozić, dzięki czemu jego smak można zachować na dłużej i korzystać z niego również zimą. Dowiedz się, dlaczego agrest jest zdrowy, jak go wykorzystać w kuchni i poznaj jego właściwości, które zdecydowanie zasługują na odkrycie na nowo. Agrest należy do owoców, które warto na nowo wprowadzić do codziennego menu.
Witaminy i właściwości agrestu, czyli dlaczego warto jeść owoce agrestu?
Agrest jest doskonałym źródłem witaminy C, która wzmacnia odporność organizmu, ogólną wydolność fizyczną oraz jest mocnym antyoksydantem – niszczy wolne rodniki i nadaje skórze młody, promienny wygląd. Zawartość witaminy C w agreście sprzyja także prawidłowemu funkcjonowaniu układu immunologicznego i zwiększa przyswajanie żelaza. Agrest zawiera również cenne witaminy z grupy B oraz witaminę A, a także składniki mineralne takie jak żelazo, fosfor, magnez, miedź, potas i kwas foliowy. Warto wiedzieć, że dojrzałe owoce agrestu posiadają sporą ilość serotoniny – związku, który agrest wykazuje jako wspierający mechanizmy przeciwzapalne i mogący wpływać na ochronę komórek przed nowotworami.
Warto jeść agrest także ze względu na swoje właściwości wspomagające pracę układu pokarmowego. Agrest posiada wysoką zawartość błonnika, który pobudza ruchy jelit i naturalnie wspomaga walkę z zaparciami. Dodatkowo wspiera trawienie i poprawia pasaż jelitowy – wystarczą dwie garście owocu (ze skórką i pestkami) dziennie. Poza tym agrest pobudza apetyt, co może być pomocne w stanach rekonwalescencji lub zaburzeniach łaknienia.
Agrest ze względu na zawartość żelaza i kwasu foliowego polecany jest osobom walczącym z anemią oraz kobietom w ciąży, wspierając prawidłowy rozwój dziecka. Wartość odżywcza agrestu jest wysoka, a jednocześnie to owoc niskokaloryczny, co sprawia, że jest doskonały dla osób dbających o linię lub zmagających się z insulinoopornością – jego indeks glikemiczny jest niski, dzięki czemu nie powoduje gwałtownych skoków poziomu cukru we krwi. To właśnie te właściwości owoców agrestu sprawiają, że warto go włączyć do codziennej diety – zarówno latem w formie świeżej, jak i w przetworach czy mrożonkach przez cały rok.
Krem agrestowyAgrest jest smacznym sprzymierzeńcem dla osób cierpiących na schorzenia układu krwionośnego i serca. Z uwagi na zmniejszający ciśnienie potas oraz uszczelniającą i wzmacniającą naczynia krwionośne rutynę, regularnie spożywany agrest zapobiega miażdżycy i chorobom serca.
Nie do przecenienia są właściwości alkalizujące agrestu, które pozwalają uporać się z zakwaszeniem organizmu i utrzymać naturalną równowagę kwasowo-zasadową w organizmie.
Zastosowanie agrestu
Owoce agrestu świetnie smakują na surowo. Zielone są nieco bardziej kwaśne, a czerwone słodsze i delikatniejsze – to właśnie surowy agrest ceni się za jego świeżość i naturalny smak. Sezon na agrest przypada na przełom czerwca i lipca, kiedy owoce są najbardziej soczyste i pełne witamin. Agrest można jeść bezpośrednio z krzaka, bez potrzeby obierania agrestu, co czyni go szybkim i wygodnym dodatkiem do codziennego menu.
Doskonale sprawdza się jako składnik owocowych sałatek, a także bardziej wytrawnych, zwłaszcza sałatek z mięsem drobiowym, do których agrest nadaje lekko kwaskowego, orzeźwiającego akcentu. Oprócz tego agrest może być spożywany w formie przetworzonej – można go mrozić, przechowywać w słoikach jako konfitury, dżemy, powidła, kompoty, a nawet przyrządzać sok z agrestu o przyjemnie kwaskowym aromacie.
Agrest kandyzowany to mniej popularna, ale niezwykle ciekawa forma deserowa – świetna jako dodatek do musli, ciast czy domowych ciasteczek. Z agrestu przygotowuje się również nalewki, domowe wino, a nawet ekstrakt z agrestu, który stosowany jest jako aromatyczny dodatek smakowy. Agrest to zatem nie tylko letnia przekąska, ale też składnik o szerokim zastosowaniu kulinarnym.
Przepis: Dżem agrestowy ze skórką cytrynową
Dżem agrestowy ze skórką cytrynowąSkładniki:
- 1 kg agrestu
- 500 g cukru
- skórka otarta z dwóch cytryn
Sposób przygotowania:
Owoce myjemy i odrywamy szypułki. Gotujemy w garnku o grubym dnie na małym ogniu razem z cukrem i skórką otartą z dwóch cytryn do uzyskania pożądanej konsystencji (około 30-40 minut). Dżem przekładamy do wyparzonych lub wysterylizowanych w piekarniku w 100 stopniach C słoików. Zakręcamy.
Przepis: Syrop wiśniowo-agrestowy
Składniki (na 1,25 l syropu):
- 1 kg agrestu
- 600 g wiśni
- 500 g cukru
- szklanka wody
Sposób przygotowania:
Owoce myjemy, agrest odszypułkowujemy, wiśnie drylujemy. Owoce umieszczamy w dużym garnku i zasypujemy cukrem. Pozostawiamy na 15 minut, aż puszczą soki. Po tym czasie dolewamy szklankę wody i podgrzewamy owoce do zagotowania. Gotujemy kilka minut, aż owoce będą miękkie i puszczą dużo soku. Gorący syrop przecedzamy i wlewamy do wyparzonych lub wysterylizowanych butelek. Owoce możemy wykorzystać do przygotowania dżemu.
Przepis: Młoda kapusta z agrestem
Składniki:
- duża główka młodej kapusty
- pęczek koperku
- 2 łyżki masła
- 2 szklanki agrestu (najlepiej zielonego)
- sól, czarny pieprz
Sposób przygotowania:
Kapustę myjemy i drobno szatkujemy. W dużym garnku rozgrzewamy masło i przesmażamy kapustę wraz z posiekanym koperkiem. Agrest myjemy i obieramy z szypułek. Dodajemy do kapusty i przesmażamy jeszcze kilka minut, od czasu do czasu mieszając. Podlewamy niewielką ilością wody (opcjonalnie bulionu) i gotujemy aż kapusta zmięknie. Doprawiamy do smaku solą i świeżo mielonym czarnym pieprzem.
Młoda kapusta z agrestemPrzepis: Ciasto z agrestem
Składniki (na blachę o wymiarach 25 x 25 cm):
- 20 dkg masła
- 25 dkg cukru pudru
- 15 g cukru waniliowego
- 4 jajka
- 320 g mąki
- 80 g budyniu śmietankowego
- 2 płaskie łyżeczki sody oczyszczonej
- łyżka octu winnego lub spirytusowego
- 0,5 kg owocu
opcjonalnie kruszonka:
- 2 łyżki masła
- 2-3 łyżki cukru
- płatki owsiane
Ciasto z agrestemSposób przygotowania:
Masło roztopić i utrzeć z cukrem i cukrem waniliowym do białości. Dodać po kolei żółtka, ucierając na puch. Dodać mąkę przesianą z proszkiem do pieczenia i budyniem, a na końcu ubitą pianę z białek. Delikatnie wymieszać i wylać na blachę wyłożoną papierem do pieczenia. Układać owoce ściśle obok siebie lekko wciskając w ciasto.
Opcjonalnie posypać kruszonką. Masło ugnieść z cukrem i płatkami owsianymi do otrzymania konsystencji mokrego piasku. Posypać wierzch ciasta. Piec ok. 50 min. w temp. 180 stopni do tzw. „suchego patyczka”.
Warto wiedzieć o agreście
Szeroko znany w Europie agrest, uprawiany był już w starożytności, jednak szczególną popularność zyskał w XIX stuleciu. Oprócz wartości zdrowotnych i smakowych, miał również znaczenie symboliczne, owoce krzewu kojarzono ze szczęściem domowego ogniska. Dlatego też wieszano jego gałęzie w oknach i na framugach drzwi, wierząc że odpędza on nieszczęście.
Staroangielskie legendy podają, iż w agreście mieszkają wróżki i leśne duszki, stąd inna nazwa rośliny - "owoc wróżek".
Agrest – owoc, do którego warto wracać
Choć agrest bywa dziś nieco zapomniany, to jego wartość odżywcza, właściwości zdrowotne i wszechstronność kulinarna sprawiają, że zdecydowanie warto jeść agrest regularnie. Bogaty w witaminę C, składniki mineralne i błonnik, agrest wykazuje działanie przeciwzapalne, wspiera prawidłowe funkcjonowanie organizmu, a jego niski indeks glikemiczny czyni go idealnym wyborem także dla osób dbających o poziom cukru we krwi. Agrest to owoc, który można wykorzystać niemal na każdą okazję – na surowo, w dżemach, winie, deserach czy wytrawnych daniach. Jego charakterystyczny smak – od kwaśnego po słodki – nadaje potrawom wyjątkowego charakteru. Niezależnie od tego, czy sięgasz po czerwony agrest, czy zielony porzeczka-agrest, z pewnością odkryjesz na nowo jego bogactwo smaku i zastosowań. Warto więc wrócić do tego owocu z dzieciństwa – i na nowo docenić jego pełen potencjał.
